Wat is het nieuwe pokkenvirus dat hazen en konijnen in Nederland treft?In Nederland is een nieuwe variant van myxomatose opgedoken bij hazen en konijnen, vermoedelijk afkomstig uit Spanje. Het virus veroorzaakt zwellingen rond ogen, neus en oren en is vrijwel altijd dodelijk. Verspreiding vindt plaats via muggen en vlooien.

De tanden van konijnen en knaagdieren groeien levenslang door. Zolang de slijtage van de tanden en kiezen op een goede manier verloopt, zal dit geen problemen opleveren. Echter vaak zien we dat de stand van het gebit niet helemaal optimaal is waardoor er op een gegeven moment problemen ontstaan. De voortanden (snijtanden) van een konijn moeten niet te lang zijn (ongeveer een halve cm) en kaarsrecht zijn afgesleten. Als dat niet zo is ontstaan er vaak in de loop van de tijd problemen. De problemen worden niet alleen veroorzaakt door te lange voortanden, maar vaak is ook de stand van de kiezen niet juist. Door een afwijkende stand van de kiezen, ontstaan er haken op de kiezen. De haken kunnen zowel de tong als de wang van het konijn ernstig beschadigen. Dit is zeer pijnlijk en ze zullen minder gaan eten. Hierdoor kunnen ook enorme abcessen aan de kop ontstaan. Wat zijn de symptomen? Bij veel konijnen en knaagdieren die gebitsproblemen hebben zien we dat ze in eerste instantie hun hooi niet meer zo graag eten, later zullen zij ook minder krachtvoer (brokjes) gaan eten.  Met vermagering tot gevolg. Mogelijk ontstaan er abcessen op de kop die het gevolg zijn van kiesproblemen. Verder kunt u merken dat de dieren speekselen. Dit komt doordat haken op de kiezen de tong en wangen beschadigen, dit maakt het slikken pijnlijk. Omdat de blindedarmkeutels niet meer gegeten worden (acaecotrofie) blijven deze in de vacht rondom de anus plakken. Dit geeft een verhoogd risico op Myiasis (vleesetende vliegenlarven) in de zomermaanden. Hoe wordt de diagnose gesteld? De kiezen van konijnen en knaagdieren zijn soms moeilijk in beeld te brengen zonder het dier een lichte narcose (dit gebeurt met een zeer veilige gasnarcose!) te geven. Toch geven de voortanden ons al veel informatie over de conditie van het gebit. De voortanden mogen niet te lang zijn; let wel, de tanden van knaagdieren zijn veel langer dan de tanden van konijnen.  De voortanden moeten even lang zijn en het snijvlak moet een haakse hoek maken met de zijrand van de tanden. Op de foto ziet u snijtanden die in onze kliniek zijn verwijderd. Waaruit bestaat de  behandeling? Vroeger werden de voortanden van konijnen nogal eens geknipt met een nageltang. Dit is zeer onverstandig! De tanden kunnen splijten. Door het splijten kunnen er flinke ontstekingen in de kaak ontstaan. Deze zijn soms te behandelen, maar voorkomen is beter dan genezen. De voortanden kunnen bij het wakkere konijn worden geslepen, dit is echter een tijdelijke oplossing. De tanden zullen blijven doorgroeien met 1-2 mm per week. Dit betekent dat de problemen na enkele weken tot maanden vaak weer terugkomen. Beter is het om de voortanden te trekken. Dit is een permanente oplossing, de tanden groeien niet meer aan. Konijnen kunnen prima eten zonder voortanden! Wel is het van belang om de voeding iets kleiner te maken, ze kunnen natuurlijk geen hele wortel meer eten. De tanden worden onder al gehele narcose getrokken. Omdat er in de mond gewerkt moet worden kan dit vaak niet met gasnarcose. Er wordt een narcose gebruikt die veilig is voor konijnen. De voortanden zowel onder en boven worden eerst zorgvuldig losgemaakt en daarna voorzichtig getrokken. Het trekken vergt veel geduld. De tanden hebben een enorm lange wortel. De tand mag niet breken tijdens het trekken. Want als de papil niet verwijderd wordt zal de tand weer aangroeien. De haken op de kiezen kunnen onder narcose worden weggeslepen. De nazorg is heel belangrijk. Na de ingreep moet het konijn weer zo snel mogelijk goed gaan eten. Dit betekent dat er een goede pijnstilling moet worden gegeven. Op de kliniek krijgen de dieren na de ingreep onder de huid een infuus met wat glucose. De eerste dagen zal er vloeibare voeding gegeven worden. Het herstel verloopt in de meeste gevallen boven verwachting vlot! Wat kunt u zelf doen? Het is verstandig om de voortanden regelmatig te bekijken. De meeste konijnen laten dit prima toe. U kunt aan de dierenarts vragen hoe u dit het beste kunt doen. Let goed op uw konijn, voel terwijl u het konijn aait of het is afgevallen, of nog beter weeg het konijn regelmatig. Een konijn met een gezond gebit zal nooit speekselen. Als het konijn nat is onder de kin is dit altijd afwijkend en meestal duidend op gebitsproblemen. Een gezond gebit slijt af doordat de tanden en kiezen zichzelf slijpen. Knagen is dus niet nodig om de tanden te slijpen. Het geven van knaag/likstenen raden wij af, aangezien dit een grotere kans op blaasproblemen met zich meebrengt. Om aan de knaagbehoefte van het konijn te voldoen, kan wel wat harder knaagmateriaal worden verstrekt. Bijvoorbeeld de Forest sticks van Supreme. Vragen? Neem gerust contact op met ons op: [email protected] Drs. Robin HolleThuisbezorgservice: www.dierapotheker.nl

De tanden van konijnen en knaagdieren groeien levenslang door. Zolang de slijtage van de tanden en kiezen op een goede manier verloopt, zal dit geen problemen opleveren. Echter vaak zien we dat de stand van het gebit niet helemaal optimaal is waardoor er op een gegeven moment problemen ontstaan. Oorzaken kunnen zijn: tekort aan vitamine C, erfelijke achtergrond en verkeerde voeding. De voortanden (snijtanden) van een cavia moeten niet te lang zijn en kaarsrecht zijn afgesleten. Als dat niet zo is ontstaan er vaak in de loop van de tijd problemen. De problemen worden niet alleen veroorzaakt door te lange voortanden, maar vaak is ook de stand van de kiezen niet juist. Door een afwijkende stand van de kiezen, ontstaan er haken op de kiezen. De haken kunnen zowel de tong als de wang van de cavia ernstig beschadigen. Dit is zeer pijnlijk en ze zullen minder gaan eten. Hierdoor kunnen enorme abcessen aan de kop ontstaan. Bij doorgroeiende kiezen zien we vaak ‘brugvorming’ optreden. Hierbij groeien de binnenkanten van de kiezen in de onderkaak naar elkaar toe. Deze vormen als het ware een brug over de tong. De cavia kan hierdoor niet goed eten! Wat zijn de symptomen? Bij veel konijnen en knaagdieren die gebitsproblemen hebben zien we dat ze in eerste instantie hun hooi niet meer zo graag eten, later zullen zij ook minder krachtvoer (brokjes) gaan eten.  Ook kunnen ze langer op hun eten kauwen en het voedsel weer uit de mond laten vallen. De verminderde voedselopname leidt tot vermagering. Mogelijk ontstaan er abcessen op de kop die het gevolg zijn van kiesproblemen. Verder kunt u merken dat de dieren speekselen. Dit komt doordat haken op de kiezen de tong en wangen beschadigen, dit maakt het slikken pijnlijk. Hoe wordt de diagnose gesteld? De kiezen van konijnen en knaagdieren zijn soms moeilijk in beeld te brengen zonder het dier een lichte narcose (dit gebeurt met een zeer veilige gasnarcose!) te geven. Toch geven de voortanden ons al veel informatie over de conditie van het gebit en kan een deel van de mondholte met een otoscoop in beeld gebracht worden. De voortanden mogen niet te lang zijn; let wel, de tanden van knaagdieren zijn veel langer dan de tanden van konijnen.  De voortanden moeten even lang zijn en het snijvlak moet een haakse hoek maken met de zijrand van de tanden. Waaruit bestaat de  behandeling? Indien de snijtanden te lang zijn, kunnen deze worden geslepen. Dit kan vaak bij de wakkere cavia gebeuren. De haken op de kiezen kunnen onder narcose worden weggeslepen. Dit kan soms zeer lastig zijn en de problemen keren bijna altijd weer terug na enkele weken tot maanden. De nazorg is heel belangrijk. Na de ingreep moet de cavia weer zo snel mogelijk goed gaan eten. Dit betekent dat er een goede pijnstilling moet worden gegeven. Op de kliniek krijgen de dieren na de ingreep onder de huid een infuus met wat glucose. De eerste dagen zal er vloeibare voeding gegeven worden. Het herstel verloopt in de meeste gevallen boven verwachting vlot! Wat kunt u zelf doen? Het is verstandig om de snijtanden regelmatig te bekijken. De meeste cavia’s laten dit prima toe. U kunt aan de dierenarts vragen hoe u dit het beste kunt doen. Let goed op uw cavia, voel terwijl u het konijn aait of het is afgevallen, of nog beter weeg de cavia regelmatig. Een cavia met een gezond gebit zal nooit speekselen. Een gezond gebit slijt af doordat de tanden en kiezen zichzelf slijpen. Knagen is dus niet nodig om de tanden te slijpen. Het geven van knaag/likstenen raden wij af, aangezien dit een grotere kans op blaasproblemen met zich meebrengt. Om aan de knaagbehoefte van een cavia te voldoen, kunnen wel takken worden gegeven (bv. wilg of hazelaar). Zorg bij cavia’s voor voldoende Vitamine C in de voeding (minimaal 10 mg per kg lichaamsgewicht per dag). Zieke en drachtige dieren hebben zelfs nog meer vitamine C nodig (30 mg per kg lichaamsgewicht). Dit zit in speciaal caviavoer en groenvoer. Ook is het verstandig tabletjes met vitamine C erbij te geven, omdat het vitamine C in het caviavoer zeer snel wordt afgebroken. Vragen? Neem gerust contact op met ons op: [email protected] Drs. Robin HolleThuisbezorgservice: www.dierapotheker.nl

Er zijn voor de gezondheid van dieren veel producten beschikbaar. Diergeneesmiddelen om dieren beter te maken en ziekte te voorkomen en voeding en supplementen om ze te ondersteunen. Wat is nu eigenlijk het verschil tussen een supplement en een diergeneesmiddel? Verschil diergeneesmiddel en een supplement voor dieren Een geregistreerd diergeneesmiddel heeft een REG NL nummer. Dat wil zeggen dat het een goedgekeurde procedure heeft doorlopen waarbij de werking en veiligheid is onderbouwd en aangetoond. Daarbij is een geregistreerd diergeneesmiddel veelal op chemische basis samengesteld. Dat is een behoorlijk traject dat veel tijd, inspanning en geld kost. Vergelijk het met de geneesmiddelen voor uzelf waar het vaak 10 jaar duurt voordat een nieuw geneesmiddel in de apotheek verkrijgbaar is. Supplement op basis van kruiden en planten Een voeding supplement voor dieren heeft deze procedure niet doorlopen. Supplementen voor hond, kat en paard zijn vaak samengesteld op basis van kruiden en planten. Nogal eens worden daar vitamines, mineralen en sporenelementen aan toegevoegd. Ofwel pre- en probiotica, dan wel bestanddelen van vissen of bijvoorbeeld insecten. Van veel van de elementen waaruit de supplementen bestaan zijn bepaalde heilzame effecten beschreven. Echter deze effecten zijn nooit volledig wetenschappelijk aangetoond. Vandaar dat u bij de supplementen vaak ziet staan dat zij ondersteunend werken en niet genezend. Supplementen voor dieren worden vaak aangeduid als aanvullend diervoeder en zijn meestal op natuurlijke basis samengesteld. Wat betekenen supplementen voor dieren? Supplementen worden veel ingezet bij dieren. En ook bij mensen. Echter niemand kan hard maken wat het effect van het supplement op het dier is. Wel weten we dat bijvoorbeeld bepaalde kruiden wel degelijk effecten hebben op levende wezens. Ook voor sommige planten gaat dit op. Hoe het effect van een supplement op uw dier is, is dan ook niet altijd vooraf aan te geven. Kunnen supplementen ook slecht zijn voor mijn dier? Wanneer uw dier gezond is dan zullen supplementen niet gauw een nadelig effect hebben op uw dier. Wanneer uw dier een ziekte onder de leden heeft dan is dat soms maar de vraag. Daarom is het altijd raadzaam om het advies van uw dierenarts in te winnen en op te volgen. Supplementen kunnen wel degelijk een boost geven aan de vitaliteit van uw dier wanneer ze gericht worden verstrekt. Kennis van met name kruiden en planten spelen daarbij een rol. Is een supplement homeopatisch? Nee, een voedingssupplement voor dieren is iets heel anders dan een homeopatisch middel. Een homeopatisch middel wordt gemaakt door de ziekteverwekker in een oplossing extreem te verdunnen. Een voedingsupplement bevat de kruiden, planten e.d. meestal in pure vorm en gaat uit van de kracht van deze natuurlijk aanwezige middelen. Steeds meer onderzoek naar supplementen Purina PRO PLAN, Flexadin, Audevard, Cosequin, NAF, Seraquin, het zijn supplementen waar menig honden-, katten- en paardeneigenaar mee wegloopt.We zien, niet alleen in Nederland, gelukkig dat er steeds meer onderzoek wordt gedaan naar de werking en kracht van supplementen. De eerste supplementen zijn dan ook al geregistreerd als diergeneesmiddel. Dan weet u zeker welke werking een dergelijk supplement heeft voor uw dier en dat het veilig is. Supplementen nodig? U kunt de supplementen voor uw hond, kat, konijn en paard veilig en zeker bestellen bij Dierapotheker.nl Vragen? Neem gerust contact op met ons op: [email protected] Drs. Robin HolleThuisbezorgservice: www.dierapotheker.nl

Hebben dieren last van hitte? Ja, onze huisdieren hebben snel last van de warmte omdat ze niet kunnen transpireren zoals wij. Wel kunnen ze een klein beetje zweten via hun zoolkussens, maar dat volstaat niet om hun temperatuur te regelen. Ze raken hun overtollige warmte voornamelijk kwijt door snel te ademen (hijgen), waardoor water verdampt met de uitademingslucht. Katten Dat we katten niet zo vaak zien hijgen als honden, komt doordat ze grote hitte meestal beter kunnen verdragen en overdag meer slapen. Katten gaan vaak zorgvuldig op zoek naar koele plaatsen en zijn minder actief als het erg warm is. De kat aaien met natgemaakte handen of een nat washandje kan zorgen voor verfrissing. Reactie op hitte In het algemeen redt een kat zich zelf prima met warm weer, maar niet alle katten reageren op dezelfde manier op de hitte. Zo hebben katten die permanent binnen leven een veel beperktere keuze aan frisse schuilplaatsen dan hun soortgenoten die naar buiten kunnen. Bovendien zijn kittens en oude katten gevoeliger voor grote hitte dan volwassen katten. Ook obesitas (vetzucht) is een factor die de warmte minder draaglijk maakt. Katten met hart-, long- en nieraandoeningen kunnen extra last krijgen van de warmte omdat hart en longen belangrijk zijn voor het afkoelen middels hijgen en de nieren extra belast kunnen worden door uitdroging. Ten slotte hebben de dichtheid en de lengte van de vacht van de kat een invloed op de lichaamstemperatuur en hebben bepaalde rassen sneller last van de warmte. In dit geval kan een trimbeurt nuttig zijn. Airconditioning is een luxe voor de katten, terwijl ventilatoren juist weer niet goed door katten verdragen worden. Honden zijn gevoeliger voor oververhitting en dit kan bij een hond zelfs coma of de dood tot gevolg hebben. Preventie bij de hond: Laat uw hond zoveel mogelijk op het gras lopen, want bij warm asfalt kan blaarvorming aan de poten optreden. Vermijd inspanning ook al is uw hond nog actief genoeg. Laat uw hond nooit achter in de auto bij warm weer. Als het echt niet anders kan, zet dan de auto in de schaduw en zet ramen tegen elkaar open. Zorg altijd voor fris drinkwater, ook bij een (lange) wandeling. Laat uw hond niet zwemmen in water waarin dode vogels liggen i.v.m. de mogelijkheid van botulisme. Als uw hond zwemt, laat uw hond dan enten tegen de ziekte van Weil. Konijnen en knaagdieren Voor konijnen en knaagdieren is het erg belangrijk dat de hokken, die vaak buiten staan, in de schaduw worden gezet (houd daarbij rekening met de beweging van de zon). Voor deze dieren is een temperatuur boven de 25 graden in het hok al gauw te hoog, waardoor het dier snel kan bezwijken. Uiteraard dient er gezorgd te worden voor voldoende vers water. U kunt bijvoorbeeld wat verkoeling geven door een plastic fles met water te vullen, deze even in de vriezer leggen en in het hok bevestigen. ’s Avonds, als de zon gezakt is, kunt u rondom en op de kooi, met name de dakbedekking, natsproeien. Baadt een konijn niet, het blijft te lang nat op de huid. Föhnen kan teveel op tocht lijken, waardoor zelfs met warm weer een (vaak dodelijke) longontsteking kan worden opgelopen en daarnaast trekt een klamme huid ongedierte aan, zoals de aasvlieg. Let gedurende de hele zomer erg goed op het achterwerk van het konijn. Zodra daar ontlasting aan blijft kleven kunnen aasvliegen daar eitjes in leggen waaruit maden komen. De maden eten het dier dan letterlijk op! Een smerige situatie, maar vooral natuurlijk heel pijnlijk en gevaarlijk voor het konijn. Laat in geval van maden uw konijn zo snel mogelijk behandelen! Therapie bij hitte Haal uw huisdier weg uit de warme omgeving. Wel zo handig is een verkoelende mat. Hond en kat: overgiet uw huisdier voorzichtig met koud water of maak hem/haar nat met een natte handdoek. Konijn en knaagdieren: leg het dier op de tegels of op een handdoek die om wat koelelementen is gewikkeld (of een plastic zak met ijs). Neem bij twijfel contact op met uw dierenarts. Vragen? Neem gerust contact op met ons op: [email protected] Drs. Robin HolleThuisbezorgservice: www.dierapotheker.nl

Wintervacht Konijnen die het hele jaar door buiten zijn, ontwikkelen een goede wintervacht waarmee ze zichzelf goed tegen koude kunnen beschermen. Indien uw konijn de hele zomer binnen gezeten heeft, is het niet verstandig om deze nu pas naar buiten te doen. Wacht daarmee tot het weer voorjaar is. Koude, regen en beschutting Zorg ervoor dat uw konijn op een beschut plekje kan zitten en zich kan beschermen tegen de regen. Zorg ervoor dat het nachthok niet in de wind staat en dat deze wind- en waterdicht is. Leg er ook wat extra stro in, zodat uw konijn zich lekker kan nestelen. Konijnen vinden het vaak heerlijk om even door de sneeuw te lopen. Zolang ze zelf maar weer een warm plekje kunnen opzoeken, is dit helemaal prima. Controleer dagelijks of het hok nog lekker droog is aan de binnenkant. Tocht en temperatuurverschillen Neem buitenkonijnen niet mee naar binnen, ze kunnen vaak niet goed tegen de grote temperatuurverschillen. Wanneer uw konijn ziek is en extra zorg of warmte nodig heeft, kunt u het hok vaak het beste in een serre of schuur/garage zetten. Voorkom dat uw konijn op de tocht komt te staan. Drinken Wanneer het vriest, kunnen de waterbakjes of drinkflessen makkelijk bevriezen. Ververs dan ook meerdere keren per dag het water. Zet het liefst een waterbakje in het binnenhok, zodat het water minder snel bevriest. Er bestaan ook speciale isolerende hoezen voor om de waterfles. Controleer dan nog steeds goed of de drinktuit niet vastgevroren is. Aandacht Met koudere en regenachtige dagen komen we zelf vaak minder buiten. Konijnen die buiten in een hok zitten krijgen dan vaak minder aandacht dan anders. Konijnen vinden het vaak fijn om met meerdere soortgenoten samen te zitten. Ze kunnen elkaar dan ook goed gezelschap houden. Controleer in ieder geval twee keer per dag of uw konijn nog in goede gezondheid verkeert. Ze laten vaak pas vrij laat zien dat ze ziek zijn, dus let goed op het gedrag en de conditie. Twijfel niet om contact op te nemen indien er iets ‘anders is dan anders’. Vragen? Neem gerust contact op met ons op: [email protected] Drs. Robin HolleThuisbezorgservice: www.dierapotheker.nl

We horen vaker geluiden over de superteek. Wat is een superteek en is die gevaarlijk voor ons en onze dieren? Reuzenteek augustus 2020 In augustus 2020 is een reuzenteek aangetroffen op een paard in het Nederlandse Rockanje. In 2019 is voor het eerst een volwassen reuzenteek in Nederland gevonden. In de landen om ons heen zijn de laatste ook enkele van deze reuzenteken waar genomen. In Spanje zou een man overleden zijn aan het Krim-Congovirus dat door deze reuzenteek wordt overgebracht. Wat is een reuzenteek ofwel superteek? Met de zogenaamde superteek wordt de Hyalommateek bedoeld. Deze teek is fors groter dan normale teken. Bovendien gaat de Hyalommateek actief op pad om zijn prooi te vinden, terwijl een normale teek passief wacht tot zijn prooi voorbij komt. De superteek kan zo tot 100 meter overbruggen. De superteek heeft een streepjespatroon op zijn poten en is een warmteminnend beestje. Hoe leeft deze teek? De Hyalomma teek heeft vier levensstadia: ei, larve, nimf en adult. Om te vervellen naar het volgende levensstadium hebben de larve en de nimf een bloedmaaltijd nodig. Dit bloed vinden zij vooral op vogels en kleine zoogdiertjes. De volwassen vrouwtjes halen hun bloed vooral op koeien, paarden, schapen en herten. En soms op een mens. De mannetjes komen ook af op deze dieren om te paren met de vrouwtjes. Na een paring en een bloedmaaltijd leggen de vrouwtjes veel eitjes, tot wel 7000 per keer. Verspreider virussen De superteek kan virussen verspreiden, waaronder het Krim-Congovirus. Dit virus vertoont gelijkenissen met het Ebola virus en kan inwendige bloedingen bij de mens veroorzaken. Ook de bacterie Rickettsia aeschlimannii kan de superteek bij zich dragen. Deze bacterie kan bijvoorbeeld vlektyfus, Q-koorts en de ziekte van Brill-Zinsser veroorzaken. Waar komt de superteek voor? De superteek komt al heel lang voor in Azië en Noord-Afrika. Ook in Zuid-Europa worden hij wel gezien. Sinds kort is deze teek echter ook in Duitsland aangetroffen en heeft daar zelfs overwinterd. De eerste 2 vondsten in Nederland zijn er nu dus ook. De meest recente was op een paard in Rockanje. Dat heeft vooral te maken met het veranderende klimaat in ons land, dat zorgt dat warmteminnende diertjes ook hier hun vertier gaan vinden. Moet ik bang zijn voor de superteek? De kans dat u deze superteek tegenkomt in Nederland is bijna verwaarloosbaar klein. De gewone teek echter is steeds meer aanwezig. Mijd deze teek en bescherm uzelf en uw huisdier goed wanneer u op pad gaat. Tip Teek bescherming mens en dier Tedax spray is een afweermiddel tegen teken. Te gebruiken bij buitenritten te paard en boswandelingen met uw hond. Geeft tot 4 uur bescherming voor hond, paard en mens. Heeft u een reuzenteek gezien? Wanneer u denkt dat u een reuzenteek heeft gezien, meldt dit dan bij de NVWA. Bewaar de teek, liefst levend, in een potje op kamertemperatuur en noteer de plek van vangst. Met dank voor uw medewerking. Vragen? Neem gerust contact op met ons op: [email protected] Drs. Robin HolleThuisbezorgservice: www.dierapotheker.nl ____________________Lees meer over teken:Tekenziektegevaar hondTeken en ziekte van Lyme bij de hondTeek bij uw hondTekenonderzoek in NederlandSeresto halsband hondAdvantix teekbescherming

Wat zijn de symptomen van eikenprocessierups bij honden en paarden?De eikenprocessierups kan ernstige klachten veroorzaken bij honden en paarden. Symptomen zijn onder meer zwelling, roodheid, jeuk, kwijlen, benauwdheid en oog- of huidirritatie. Raadpleeg altijd een dierenarts bij vermoedelijk contact.

laatste update 27 februari 2019 Wat betekent een harde Brexit voor onze huisdieren? De naderende Brexit heeft gevolgen voor het vervoer van dieren en producten van en naar het Verenigd Koninkrijk. Reizigers kunnen na een harde Brexit hun huisdier waarschijnlijk niet meer zomaar mee terugnemen na een bezoek aan het Verenigd Koninkrijk. Het ziet er naar uit dat er invoercontroles komen en dat de EU een bloedtest verplicht stelt. Houdt u hier dus nu alvast rekening mee als u plannen heeft om te gaan reizen! Welke regels gelden er voor het reizen van en naar het Verenigd Koninkrijk? Uw hond of kat moet aan de volgende eisen voldoen: Chip ter identificatie, geplaatst vóór de rabiës vaccinatie Geldige rabiës vaccinatie. Deze kan gegeven worden vanaf een leeftijd van 12 weken. Na vaccinatie zult u minimaal 21 dagen moeten wachten voordat uw dier mag reizen. Wanneer een bloedtest verplicht wordt, zal deze wachttijd nog veel verder oplopen. Geldig reisdocument. Dit is een Europees dierenpaspoort. Honden moeten behandeld worden tegen Echinococcose tussen 24 en 120 uur voor aankomst in het Verenigd Koninkrijk. Dit moet door de dierenarts worden bijgeschreven in het paspoort. Verplichte bloedtest Met de bloedtest kan bepaald worden of de rabiës vaccinatie goed is aangeslagen. Deze test moet dan minimaal 30 dagen na de vaccinatie worden afgenomen. Wanneer deze test in de EU wordt gedaan, kan deze worden bijgeschreven in het Europese dierenpaspoort en geldt er verder geen wachttijd. Laat u deze test pas in het Verenigd Koninkrijk uitvoeren, dan geldt een wachttijd van 3 maanden voor uw dier naar de EU mag reizen. Andere gevolgen van een harde Brexit Het is mogelijk dat de beschikbaarheid van diergeneesmiddelen en medische hulpmiddelen beïnvloedt wordt door de Brexit. Op dit moment is nog niet duidelijk of we hier daadwerkelijk hinder van zullen ondervinden. Vragen? Neem gerust contact op met ons op: [email protected] Drs. Robin HolleThuisbezorgservice: www.dierapotheker.nl

Baarmoederkanker (uterusadenocarcinoom) is de meest voorkomende vorm van kanker bij het konijn. Vrijwel elk vrouwelijk konijn dat niet gesteriliseerd is, zal dit ontwikkelen. Meestal is dit rond de 5 jaar leeftijd. Het is een kwaadaardige tumor die vrij langzaam groeit en een grote kans heeft op  uitzaaiingen naar andere organen. Wat zijn de symptomen? De aanwezigheid van baarmoederkanker zal meestal lang niet worden opgemerkt. Soms wordt bloed in de urine of bloederige uitvloeiing bij de vulva opgemerkt. Ook kunnen ze algemeen ziek worden of verschijnselen krijgen die veroorzaakt worden door de uitzaaiingen naar bijvoorbeeld de longen, hersenen of lever. Hoe wordt de diagnose gesteld? Met lichamelijk onderzoek en echografie kan een baarmoedertumor worden vastgesteld. Waaruit bestaat de behandeling? De baarmoeder  kan operatief worden verwijderd, mits er geen uitzaaiingen zijn. Hoe kan baarmoederkanker worden voorkomen? Wij raden aan om elk vrouwelijk konijn te steriliseren rond de leeftijd van 4-6 maanden. Vragen? Neem gerust contact op met ons op: [email protected] Drs. Robin HolleThuisbezorgservice: www.dierapotheker.nl

Waarom castratie van de rammelaar? Konijnen die in huis gehouden worden zullen over het algemeen gecastreerd/gesteriliseerd moeten worden. Tussen 3½ en 9 maanden komen konijnen in de puberteit. Bij mannetjes betekent dit vaak extreem sproeigedrag. Ze hebben een sterke neiging om hun territorium af te bakenen. Dit betekent dat het konijn ook over kleren en schoenen sproeit, van het mens dat hij als “eigendom” ziet. Het heeft niets met zindelijkheid te maken, maar alles met hormonen. Territoriaal gedrag kan ook ineens optreden wat de kooi betreft. Mocht eerst eten neergezet worden, of geaaid als het konijn in de kooi zit, plotseling gaat het konijn grommen en bijten om zijn territorium te verdedigen. Op dit moment ziet het konijn de hand niet meer als de hand van de mens waarvan hij houdt, maar als “iets wat zijn territorium binnendringt”. Vaak gebeurt het dat het konijn na het bijten bij zinnen komt, schrikt van zijn gedrag en schuldbewust de hand gaat likken. Om de volgende dag weer precies hetzelfde te doen. Hier kan castratie helpen, omdat dit puur hormonaal gedrag is. Ook het sproeien zal na castratie verdwijnen. Gestamp? Als er meer konijnen in huis gehouden worden is castratie noodzakelijk. Ongecastreerde konijnen, ook broertjes, zullen vechten op leven en dood. Vanaf ongeveer 3 maanden ontstaat territoriumdrift en dominantiebepaling. De gevechten gaan om te bepalen wie de baas is, dus wie het territorium beheerst. Broertjes, of mannetjes die vanaf heel jong samen zitten, moeten op de leeftijd van 3 maanden gescheiden worden, met 5 maanden gecastreerd worden, en een paar weken na de castratie weer aan elkaar gewend worden. Om ze niet teveel van elkaar te laten vervreemden moeten ze in de scheidingsperiode wel contact kunnen houden met elkaar, ze moeten elkaar kunnen zien en ruiken, en indien mogelijk gescheiden door gaas tegen elkaar aan kunnen liggen. Ze zullen niet kunnen vechten en ze hebben beiden hun eigen territorium. Als de konijnen nerveus van elkaar worden, wat zich kan uiten door gestamp, is het beter de kooien iets uit elkaar te zetten, maar zo dat ze nog steeds elkaar kunnen zien en ruiken. Als ze helemaal geen contact meer met elkaar zouden hebben gedurende lange tijd, zullen ze elkaar na de castratie als vreemde konijnen zien, en kunnen alsnog gevechten uitbreken. Na castratie kunnen de mannetjes nog gedurende 3 weken vruchtbaar zijn! Houd konijnen dus nog enkele weken apart om te voorkomen dat ze zich alsnog voortplanten. Waarom sterilisatie van de voedster? Met vrouwtjes is het precies hetzelfde. Lijkt het altijd koek en ei te zijn met twee zusjes, ineens kunnen om hormonale redenen gevechten uitbreken. Vrouwtjes hebben net zo goed territoriumdrift en dominantiebepaling. Vaak gaat het er niet zo heftig aan toe als bij mannetjes, maar kunnen van tijd tot tijd toch in gevecht losbarsten. En elkaar erg verwonden. Ook kunnen ze sproeigedrag vertonen en overal territoriale keutels achterlaten. Als twee vrouwtjes steeds vechten moeten ze ook gescheiden worden. Sterilisatie is de oplossing voor dit gedrag. Vrouwtjes kunnen vanaf 6 maanden gesteriliseerd worden. Na de sterilisatie duurt het nog even voordat de hormonen verdwenen zijn. Daarna kunnen de vrouwtjes weer aan elkaar gewend worden. Net zoals de mannetjes moeten de vrouwtjes in de scheidingsperiode zoveel mogelijk contact kunnen houden. Sterilisatie is ook ten zeerste aan te raden als er geen plan is het vrouwtje een nestje te laten krijgen. Vrijwel alle voedsters die niet gesteriliseerd zijn krijgen op latere leeftijd baarmoederkanker. Door sterilisatie kan dit worden voorkomen. Lees hierover meer in het desbetreffende hoofdstuk. Algemene informatie over narcose en operatie Een konijn mag beslist nooit vasten voor een operatie! Dit kan zorgen voor stilliggende darmen. Een konijn moet altijd voedsel in de darmen hebben. Dus het is goed om het konijn gewoon voor de operatie te laten eten, en tot het allerlaatst hooi tot zijn beschikking te geven. Andere dieren (honden en katten) moeten voor de narcose nuchter zijn, omdat ze anders kunnen braken en voedsel in de longen terecht kan komen. Konijnen kunnen niet braken en lopen dit risico dus niet. Na de operatie moet het konijn in een warme omgeving bijkomen, dus op een warmtematje, of onder een warmte lamp. Elk geopereerd konijn, wat voor operatie dan ook, moet na de operatie in huis gehouden worden. Het moet een warme plek hebben. Een konijntje dat onder narcose is geweest, is niet in staat zijn/haar lichaamstemperatuur te regelen, en loopt het gevaar op onderkoeling. Een gecastreerd konijn dat op kranten moet zitten kan beter een dekentje of een oude handdoek gegeven worden, dat is warmer en prettiger. Nog een reden om het konijn in de huiskamer te houden is dat je zo goed kunt opletten of zij/hij weer gaat eten en drinken. Dit moet dezelfde dag nog het geval zijn. Het is zaak dat een konijn binnen 12 uur na de operatie weer gaat eten. Een konijn dat langer dan 12 uur geen voedsel in de darmen krijgt, raakt in de problemen. Een konijn dat een paar uur na de operatie nog niets drinkt, moet water gegeven worden met behulp van een spuitje. Het is het beste om regelmatig voedsel aan te bieden. Peterselie, selderie, blaadje andijvie (als het konijn gewend is om groenvoer te eten!) smaakt een ziek konijn meestal beter dan droogvoer. Hooi moet bij het konijn neergelegd worden zodat het makkelijk kan eten. Een extra bak water moet neergezet worden, omdat het zwakke dier misschien geen zin heeft om uit een flesje te drinken. Geef het konijn een paar uur na de operatie drinken met een spuitje. Als het konijn 12 uur na de operatie nog niet eet, ook geen hooi, moet het gedwangvoerd worden. Dit kan bijvoorbeeld met Critical Care®. Een konijn zonder pijn zal eerder weer gaan eten, en snel helemaal opknappen. Informeer dus bij de dierenarts of er een pijnstiller gegeven is, en vraag een extra pijnstiller mee naar huis. Pijnbestrijding bij een konijn is heel erg belangrijk, steeds meer dierenartsen komen gelukkig tot dit besef. Vragen? Neem gerust contact op met ons op: [email protected] Drs. Robin HolleThuisbezorgservice: www.dierapotheker.nl

Vaccinatie van konijnen Vaccineren, of ook wel inenten genoemd, is een manier om afweerstoffen op te wekken die het dier kunnen beschermen tegen ziektes. De ziektes waar we onze konijnen tegen vaccineren hebben vaak een zeer ernstig of zelfs dodelijk verloop en zijn meestal niet te behandelen. Wanneer een konijn goed gevaccineerd is, zullen de afweerstoffen de ziekteverwekkers snel onschadelijk kunnen maken. Het konijn wordt dan helemaal niet ziek of de ziekte heeft een veel milder verloop waarbij het konijn een veel grotere kans heeft deze te overleven. Waarom en waartegen vaccineren we? Ieder konijn, zowel een binnen- als buitenkonijn, loopt risico om besmet te worden met Rabbit Hemorrhagic Disease (RHD/VHS) of Myxomatose. Beide ziektes worden overgebracht door bloedzuigende insecten als vlooien en muggen of door contact tussen konijnen onderling. Daarnaast kunnen deze virussen ook lang in de omgeving overleven in bijvoorbeeld groenvoer, hooi of stro. Beide ziekten hebben in nagenoeg alle gevallen een dodelijke afloop. Lees meer over het RHD virus en Myxomatose. Wanneer en hoe vaak vaccineren? Met het vaccin Nobivac Myxo-RHD is het mogelijk individuele konijnen te vaccineren op ieder willekeurig moment in het jaar. Bijvoorbeeld als u een nieuw konijn aanschaft kunt u het meteen beschermen door te laten inenten met dit vaccin. Het is het eerste combinatievaccin, dat konijnen 12 maanden bescherming biedt tegen zowel myxomatose als RHD1. Nobivac Myxo-RHD is veilig en kan worden gebruikt bij konijnen vanaf vijf weken leeftijd (dit geldt ook voor dwergrassen). Immuniteit wordt na drie weken na toediening van het Nobivac Myxo-RHD bereikt. Voor een complete bescherming tegen RHD is het sinds 2015 ook noodzakelijk om te vaccineren tegen het RHD2 virus. Dit doen wij met het Filavac KC+V® vaccin, dat vanaf 7 dagen na vaccinatie bescherming biedt en slechts een keer per jaar toegediend hoeft te worden. Het kan gebruikt worden vanaf 10 weken leeftijd. Bij konijnen die tussen de 6 en 10 weken leeftijd gevaccineerd worden, zal na 6 weken een booster vaccinatie nodig zijn. Nieuw: er is nu een vaccin dat met 1 enting een jaar lang bescherming geeft tegen de 3 konijnenziektes, te weten myxomatose, RHD1 en RHD2. Vraag er naar bij uw dierenarts. Wat kunt u nog meer doen? Naast vaccineren, kunt u nog een aantal andere maatregelen nemen om uw konijn(en) te beschermen. Was uw handen met water en zeep voor én na het voeren en verzorgen Reinig het hok met water en zeep en desinfecteer het hok met Virkon-S of natriumhypochloriet wanneer er een mogelijk besmet konijn in gezeten heeft. Laat het hok hierna minimaal 4 wken leegstaan. Pluk geen groentes/gras van plaatsen waar wilde konijnen lopen Vermijd contact met wilde konijnen Meldt dode wilde konijnen bij het DWHC Wat betekent het voor u? Door uw konijn één keer per jaar te laten vaccineren, kan ernstige ziekte en sterfte worden voorkomen. Het is raadzaam om de vaccinatie in het voorjaar te geven. Dat wil zeggen, afhankelijk van de weersomstandigheden, van maart tot juni. Uw konijn heeft dan de hoogste bescherming op het moment dat de kans op infectie het grootst is. Tijdens de vaccinatie afspraak kijken we uw konijn helemaal na en letten we speciaal op het gewicht, oren, ogen, de huid en vacht. We inspecteren grondig het gebit en knippen indien nodig de nagels. Indien gewenst geven we graag informatie over de juiste voeding, castratie/sterilisatie en behandelen we de overige vragen. We organiseren regelmatig speciale vaccinatiedagen  voor konijnen, om de kosten voor u zo laag mogelijk te houden. Het is daarom noodzakelijk dat u zich vooraf aanmeldt. Vragen? Neem gerust contact op met ons op: [email protected] Drs. Robin HolleThuisbezorgservice: www.dierapotheker.nl