Grasaren lijken onschuldig, maar kunnen bij honden en katten vervelende klachten veroorzaken. Vooral in het voorjaar en de zomer drogen grassoorten uit en vallen de aren uiteen in scherpe zaaddeeltjes. Door kleine weerhaakjes blijven deze makkelijk in de vacht hangen en kunnen ze steeds verder naar binnen kruipen.
Een grasaar wordt daarom ook wel een “kruiper” genoemd. Zit zo’n grasaar eenmaal in een oor, neus, oog, tussen de tenen of onder de huid, dan verdwijnt hij meestal niet vanzelf. Snel herkennen en volledig verwijderen is belangrijk om pijn, ontsteking en schade te voorkomen. Het LICG vermeldt dat grasaren vooral in de zomer veel voorkomen en door hun weerhaakjes vast kunnen komen te zitten in vacht, neus, oren, ogen of huid.
Wat is een grasaar?
Een grasaar is de bloeiwijze van bepaalde grassoorten. Eerst zijn grasaren groen, later drogen ze uit en worden ze geel tot stroachtig. Dan vallen ze gemakkelijk uit elkaar in losse, scherpe deeltjes.
Die deeltjes hebben weerhaakjes. Daardoor blijven ze niet alleen hangen, maar bewegen ze vaak maar één kant op: verder naar binnen. Dat maakt grasaren zo verraderlijk. Een oppervlakkig zaadje in de vacht is meestal eenvoudig te verwijderen. Een grasaar die in de huid, neus, oor of het oog zit, kan pijnlijke problemen geven.
Grasaren worden vooral gezien van juni tot en met augustus of september, afhankelijk van weer, maaibeleid en droogte. In warme, droge periodes kunnen ze eerder en langer aanwezig zijn.
Waarom zijn grasaren gevaarlijk voor honden en katten?
Een grasaar kan zich vastzetten op plekken waar u hem niet direct ziet. Denk aan:
| Plek | Mogelijke signalen |
|---|---|
| Oor | Kopschudden, krabben aan het oor, kop scheef houden, pijn |
| Neus | Heftig niezen, proesten, neus wrijven, soms bloed uit één neusgat |
| Oog | Knijpen met het oog, tranen, roodheid, wrijven met de poot |
| Tussen de tenen | Mank lopen, likken of bijten aan de poot, zwelling |
| Huid, oksel of lies | Likken, krabben, pijnlijke bult, ontsteking of abces |
| Keel of luchtwegen | Hoesten, kokhalzen, benauwdheid of plots onrustig gedrag |
De klachten hangen sterk af van de plek waar de grasaar zit. Dierenartsen zien bijvoorbeeld vaak plots mank lopen bij een grasaar tussen de tenen, kopschudden bij een grasaar in het oor en heftig niezen bij een grasaar in de neus.
Grasaar in het oor
Een grasaar in het oor veroorzaakt vaak plots heftig kopschudden, krabben of piepen. Soms houdt de hond of kat de kop scheef. Dieren met hangoren en veel haar rond de oren lopen extra risico, omdat grasaren daar makkelijk in blijven hangen.
Probeer een grasaar diep in het oor niet zelf te verwijderen. U kunt het trommelvlies beschadigen of de grasaar juist dieper duwen. Als een grasaar niet op tijd wordt verwijderd, kan deze verder de gehoorgang in kruipen en in ernstige gevallen het trommelvlies beschadigen.
Grasaar in de neus
Een grasaar in de neus geeft vaak acuut en heftig niezen. Soms komt er slijm of bloed uit één neusgat. Uw dier kan met de poot langs de neus wrijven of de neus over de grond schuren.
Wacht hierbij niet af. Door de weerhaakjes kan een grasaar verder in de neusholte kruipen. De dierenarts kan de neus inspecteren en de grasaar met passend instrumentarium verwijderen. Soms is lichte narcose nodig.
Grasaar in het oog
Een grasaar in het oog is spoed. Uw hond of kat knijpt vaak met het oog, traant, wrijft of heeft een rood en pijnlijk oog. Een grasaar kan het hoornvlies beschadigen. Zonder snelle behandeling kan blijvende schade ontstaan.
Spoel of peuter niet langdurig zelf aan het oog. Bel uw dierenarts en laat het oog controleren.
Grasaar tussen de tenen of in de poot
Tussen de tenen blijven grasaren gemakkelijk hangen, zeker bij honden met veel haar aan de poten. U merkt dit vaak aan plots likken, bijten aan de poot of mank lopen. Soms ziet u een klein gaatje, een zwelling of een ontstoken plek.
Ziet u de grasaar nog oppervlakkig zitten, dan kunt u hem voorzichtig met een pincet verwijderen. Lukt dit niet direct, zit hij dieper of blijft uw dier mank lopen? Laat de poot dan controleren. Achtergebleven stukjes kunnen ontsteking, pusvorming of een abces veroorzaken. Advies is om bij een diepe grasaar of klachten zonder zichtbare grasaar zo snel mogelijk naar de dierenarts te gaan.
Wat moet u doen bij een grasaar?
- Controleer rustig waar de grasaar zit
Kijk vooral tussen de tenen, rond de oren, oksels, liezen, staartbasis, ogen en neus. - Verwijder alleen wat oppervlakkig en goed zichtbaar is
Gebruik eventueel een pincet. Trek rustig en zorg dat de grasaar heel blijft. - Controleer of er geen stukje achterblijft
Blijft de huid rood, dik of pijnlijk? Dan kan er nog materiaal aanwezig zijn. - Ga naar de dierenarts bij twijfel of duidelijke klachten
Doe dit zeker bij een grasaar in oor, neus, oog, keel of diep in de huid. - Wacht niet af bij pijn, zwelling of plots ander gedrag
Hoe eerder een grasaar wordt verwijderd, hoe kleiner de kans op complicaties.
Wanneer altijd naar de dierenarts?
Neem contact op met uw dierenarts als:
> uw hond of kat plots heftig niest of een bloedneus heeft
> uw dier met de kop schudt of de kop scheef houdt
> uw dier een oog dichtknijpt of een rood, pijnlijk oog heeft
> uw dier mank loopt of veel tussen de tenen likt
> u een zwelling, wondje, abces of pus ziet
> u de grasaar niet volledig kunt verwijderen
> uw dier hoest, kokhalst of benauwd is
Bij grasaren geldt: liever een keer te vroeg laten kijken dan te lang wachten. Een grasaar kan door de weerhaakjes verder naar binnen kruipen en ontstekingen of schade veroorzaken.
Grasaren voorkomen bij hond en kat
U kunt grasaren niet altijd voorkomen, maar u kunt het risico wel verkleinen.
Controleer uw hond na iedere wandeling, vooral na lopen door bermen, hoog gras of droge grasranden. Let extra op tussen de tenen, rond de oren, oksels, liezen en ogen. Borstel de vacht regelmatig en houd bij langharige honden het haar tussen de tenen en rond de oren kort. Vermijd in risicoperiodes zo veel mogelijk hoog, droog gras en laat uw hond niet door bermen met veel grasaren rennen.
Heeft uw kat toegang tot de tuin of buitenruimte? Controleer ook katten in de zomer regelmatig, vooral wanneer ze door hoog gras lopen of vaak in struiken en ruige begroeiing komen. Maai gras in de tuin op tijd en verwijder droge grasaren waar uw dier vaak ligt of loopt.
Korte keuzehulp: zelf verwijderen of dierenarts?
| Situatie | Advies |
|---|---|
| Grasaar ligt los in de vacht | Zelf verwijderen en daarna controleren |
| Grasaar zit oppervlakkig tussen de tenen | Voorzichtig verwijderen als dat makkelijk gaat |
| Grasaar zit diep in huid of poot | Dierenarts |
| Grasaar zit in oor, neus of oog | Dierenarts, niet zelf peuteren |
| Uw dier heeft pijn, zwelling, pus of mank lopen | Dierenarts |
| U ziet niets, maar de klachten passen bij een grasaar | Dierenarts |
Vragen?
Neem gerust contact op met ons op: [email protected]
Thuisbezorgservice: www.dierapotheker.nl
Veelgestelde vragen over grasaren bij hond en kat
1. Hoe herken ik een grasaar bij mijn hond?
Een grasaar herkent u vaak aan plots gedrag na een wandeling. Uw hond kan heftig niezen, met de kop schudden, mank lopen, veel aan een poot likken of een oog dichtknijpen. Controleer vooral oren, neus, ogen, oksels, liezen en tussen de tenen.
2. Kan een grasaar vanzelf verdwijnen?
Meestal niet als de grasaar in huid, oor, neus of oog zit. Door de weerhaakjes kan hij juist verder naar binnen kruipen. Een losliggende grasaar in de vacht kunt u wel direct verwijderen.
3. Mag ik een grasaar zelf verwijderen?
Alleen als de grasaar oppervlakkig zit en makkelijk in zijn geheel te verwijderen is. Zit de grasaar diep, in het oor, in de neus, in het oog of krijgt uw dier pijn of zwelling? Ga dan naar de dierenarts.
4. Zijn grasaren ook gevaarlijk voor katten?
Ja, katten kunnen ook last krijgen van grasaren. Dat gebeurt minder vaak dan bij honden, maar grasaren kunnen ook bij katten in de vacht, huid, poot, neus, oor of het oog terechtkomen. Controleer buitenkatten in de zomer daarom regelmatig.
5. In welke maanden zijn grasaren het gevaarlijkst?
Grasaren geven vooral problemen in het voorjaar en de zomer, met een piek wanneer het gras droog wordt. Vaak is dat van juni tot en met augustus of september. Bij warm en droog weer kunnen grasaren eerder of langer aanwezig zijn.
Ervaring van een eigenaar: grasaren kunnen snel problemen geven
Onderstaand bericht is een praktijkervaring van een eigenaar. Het laat zien waarom controle na een wandeling door hoog of droog gras zo belangrijk is. Bij klachten of twijfel blijft het advies: neem contact op met uw dierenarts.
Ingezonden bericht 15072019 van Mirjam Niemans, natuurgids:
Kruipertjes bedreiging voor honden!
Haal ze weg!
Hoewel ik een groot voorstander ben van Natuurlijk tuinieren, en allerlei inheemse planten van mij naar hartenlust en dan vooral ten bate van insecten, hun gang mogen gaan, is er toch eentje bij, die ik als dierenliefhebber graag geëlimineerd zou willen zien.
Hoe zit dat dan?
Het kruipertje is een inheemse grassoort, op zich aardig om te zien, vanwege de bloeiwijze: hij maakt mooie platte aren. Maar op die aar zitten allemaal weerhaakjes. Daar werden vroeger leuke spelletjes mee gedaan door dorpskinderen, iemand dan zo’n aar onder zijn of haar trui stoppen en de aar kroop dan vanzelf naar boven. Haha, wat een lol!
Je ziet het kruipertje steeds vaker. Het plantje groeit vaak aan de rand van tuinen, langs huizen, dijken, bermen… Want het heeft zandige grond nodig. En het moet voortdurend bemest worden. Bijvoorbeeld door uitgelaten honden.
Zo staat dit op de site van Flora van Nederland.
Gevaarlijk!
Jammer genoeg zijn die honden lang niet allemaal meer zo uitgelaten, als zij in contact zijn gekomen met dit plantje. Hoewel zij dagelijks hun best doen om de plantjes te bemesten krijgen zij daarvoor in ruil, als zij een beetje pech hebben, ernstige verwondingen. Het kruipertje zoekt door middel van die weerhaakjes zich een weg in hondenpootjes, tussen de tenen (dit overkwam de hond van mijn moeder, die heeft maanden lang met ontstoken tenen rond moeten lopen totdat de halm eindelijk uit zijn voet was gezweerd), kan in de oren gaan zitten en nog erger, de halmen van de aren kunnen in een hondenoog terechtkomen. Er is dan geen redden meer aan. Nadat dan eindelijk, na diverse bezoekjes aan de dierenarts, gebleken is dat er een halm van zo’n kruipertjes-aar in het oog van de hond terecht is gekomen, is het al te laat. Het oog van de hond gaat etteren, het dier heeft een verschrikkelijke pijn, wordt blind en tenslotte moet het oog eruit.
Dit overkwam de hond van goede vrienden van mij. Zie hieronder de foto’s. Je zou er een waarschuwing bij moeten doen, het zijn schokkende beelden. Vooral voor een dierenliefhebber, en helemaal als je zelf een hond hebt! Zij vroegen aan de dierenarts die hen uiteindelijk geholpen heeft om het oog van hun hond operatief te verwijderen, of die vaker te maken had gehad met letsel ten gevolge van dit akelige plantje. O ja, zo vaak, was het antwoord!
Gemeente, Help!
Dat is erg. Heel erg. Dat het zo vaak voorkomt. Letsel ten gevolge van dit plantje. Want met alle bouwactiviteiten in Amsterdam, waarbij voor een droge, zandige bodem wordt gezorgd, stijgt het aantal Kruipertjes explosief!
Ik doe hierbij een dringend beroep op de Gemeente, om niet alleen op de Eikenprocessierups en de Japanse duizendknoop in te grijpen. Haal alsjeblieft bij het onderhoud van het algemene groen die gevaarlijke gemene Kruipertjes weg. Liefst voor de bloei! Want als je na de bloei met je bosmaaier die plantjes afmaait en ze niet direct grondig verwijdert, blijven de zaden, inclusief de halmen met weerhaakjes alsnog achter.
U kunt zelf ook wat doen
Ik hoop van harte dat hier gehoor aan wordt gegeven. En tot die tijd, mensen, heeft u een tuin of terras, haal dit plantje dan alsjeblieft weg. Voor de honden, maar ook voor de kinderen, want die kunnen ook de dupe worden.
Vriendelijke groet,
Mirjam Niemans, natuurgids